Eenvoudig onderwijs op maat maken: zo winnen deze leraren tijd en autonomie terug met Neon

Je voegt veel kennis toe, maakt ze passend voor je leerlingen en je klas staat helemaal aan. Maar lessen maken kost ook veel tijd en de kwaliteit moet op peil zijn. Met Neon kun je hun krachtige methoden snel aanpassen aan de eigen context van de groep. Wij spraken twee leerkrachten die niet kunnen wachten om op deze manier met Neon aan de slag te gaan.

Wie? Julia Tramper
Welke groep? Groep 3 op basisschool VSV in Vlissingen
Test welke methode? Neon Rekenen

Het aanpassen van lessen doet Julia al jaren voor haar groepen. Maar een manier om dat efficiënt te doen, ontbrak. Bovendien wist ze niet altijd zeker of het materiaal na de aanpassingen aan de benodigde doelen voldeed. "Als jij als leerkracht zelf de lessen interessanter of leuker maakt, kun je iets missen", vertelt ze. "Wij willen daar als school iets aan doen en hebben ons met de Prisma Scholengroep aangesloten bij Neon. We zien dat als een enorme kans."

Door te werken met Neon wordt de vrees dat stof ongemerkt wordt overgeslagen een stuk kleiner voor Julia. "Neon heeft zijn kwaliteit op een gestructureerde manier gewaarborgd in een kwaliteitsvisie. Bovendien heeft de coöperatie heel veel professionals die op verschillende manieren naar lesmethoden kijken."

"En daarnaast is het veel makkelijker om je lessen aan te passen", vervolgt ze. "Dat heb ik ook op de testdagen gezien. Je kunt bijvoorbeeld heel eenvoudig een vraag makkelijker of moeilijker maken voor kinderen. Zo bied je veel gemakkelijker maatwerk. Een methode gaat vaak uit van een homogene groep, maar dat is bijna nooit het geval in een klas. Als je zelf makkelijker vragen kunt aanpassen, denk ik dat meer leerkrachten dat ook zullen doen."

Songteksten

Ook aanpassingen die een kennisrijke context creëren, vindt Julia eenvoudig aan te brengen. "Als je een les voorbereidt en je weet dat er een onderwerp enorm leeft bij jou in de klas, kun je dat heel eenvoudig meenemen. Laatst vroeg een leerling of we het over boten konden hebben in de les. Dan pas je de sommen in de rekenles aan, zodat ze over boten gaan, voeg je een plaatje toe of combineer je het zelfs met andere vakken om vakoverstijgend bezig te zijn. Dat willen we graag onderzoeken in onze stichting."

Dat de motivatie van leerlingen toeneemt, ondervinden Julia en haar collega's aan den lijve. "We krijgen dat ook van ouders terug. We hadden een keer een jongen in de klas die absoluut niet van lezen hield. We kregen hem de boeken niet in. Toen hebben we songteksten gelezen, in eenvoudige taal, die hij ook kon lezen. Daarna vroeg hij ineens elke ochtend of we gingen lezen. Met de juiste context kun je dit dus voor elkaar krijgen. Veel leerkrachten kunnen dit, maar tijd is een probleem. Ik denk dat lessen aanpassen met Neon veel minder tijd gaat kosten."

Bibliotheek

Om de krachten van leden te bundelen, werkt Neon aan een bibliotheek waarin makers hun lesmateriaal kunnen uploaden. Zo kunnen alle leraren van aangesloten besturen in Nederland de lessen gebruiken. Julia hoopt dat de bieb snel wordt gelanceerd. "Als mensen lessen gaan uploaden, creëer je een mooie database en kunnen we echt onderwijs op maat geven."

"Zo kunnen we met zijn allen gaan zien wat echt belangrijk is en wat leerlingen nodig hebben", gaat ze verder. "Ik ben ervan overtuigd dat je de betrokkenheid en intrinsieke motivatie van kinderen hier enorm mee kunt gaan verhogen. Misschien wel meer dan ooit. Met zo'n database bundel je kennis en kwaliteit en bespaar je tijd. Dan denk ik dat er in Nederland heel mooi onderwijs gegeven kan worden."

Julia kijkt ernaar uit om zelf haar eerste lessen aan te passen in de maakomgeving. Wat haar dat oplevert? "Dat wanneer ik iets aanpas, ik het gevoel krijg dat ik een stukje autonomie terugwin."

Rosanne: ‘Doordat ik naast mijn auteurschap ook nog lesgeef, sta ik met mijn voeten in de klei’

Wie? Rosanne Poortvliet
Welke groep? Groep 4/5 op IKC Jan Wouter van den Doel in Zierikzee
Test welke methode? Neon Taal & Wereld

Rosanne heeft een bijzondere dubbelrol binnen de coöperatie die Neon is. Ze test de methode Taal en Wereld — een kennisrijke methode die taal en literatuur combineert met wereldoriëntatie — én werkt als auteur aan diezelfde methode bij Neon.

Rosanne test dus haar eigen methode. En dat heeft pluspunten, vindt zij. "Dat ik voor de klas sta en daarmee echt de praktijk kan meenemen in mijn werk als auteur, ervaar ik als een enorm voordeel. Ik werk elke week met leerlingen en sta met mijn voeten in de klei. Ik verwacht veel inspiratie op te doen op school die ik meeneem naar Neon."

"Daarnaast is het ook fijn dat ik dingen maak die ik gelijk kan uitproberen of dat ik werk van collega’s van Neon uit kan testen", vult ze aan. "Want ik kan zelf wel in mijn hoofd hebben hoe een les in elkaar moet zitten, maar ik moet ook weten waar mijn collega’s op school tegenaan lopen."

"Je kunt zelf je eigen draai geven aan je les"

Door op beide plekken aan de slag te gaan, heeft Rosanne zicht op de hele weg die een methode aflegt. "Met Neon beschik je over een wetenschappelijk onderbouwde methode, die staat voor kwaliteit. Doordat je als leerkracht zelf nog je eigen draai kunt geven aan je les, sta je zelf ook in je kracht”, merkt zij op. “Je bent niet meer afhankelijk van de methode, maar denkt zelf na over je aanbod en hebt tegelijkertijd een goede basis waaruit je kunt putten.”

Zo kun je eenvoudig de lessen bewerken naar de situatie die voor jouw klas passend is. “Ik merk vooral dat je goed kunt aansluiten op de context van de school. Je kunt de lessen echt aanpassen aan de leefomgeving van leerlingen en daarvandaan uitzoomen”, ervaart Rosanne. “En je krijgt de regie weer terug over hoe je je onderwijs inricht. Ik denk dat dat is wat heel veel leerkrachten aantrekt of zal aantrekken in Neon."

Kerndoelen

Bang dat ze kennis per ongeluk overslaat door de aanpassingen in een les, is Rosanne niet. “Het is met Neon per les heel inzichtelijk aan welke kerndoelen je werkt. Als er kerndoelen zijn die jij met je school op een ander vlak aanbiedt, kun je zorgen dat je aanbod dekkend blijft, maar er wel dingen uithalen of toevoegen. Als jij bijvoorbeeld binnen een thema nog andere boeken vindt die daar mooi bij passen, kun je die bijvoegen."

Dit schooljaar testen leraren methoden van Neon uit, in het primair en voortgezet onderwijs. De tips van Rosanne? "Ga vooral lekker uitproberen in de praktijk. Geef feedback en tips door aan auteurs en koppel terug hoe je lessen lopen. Dat is, denk ik, heel belangrijk. Dan wordt het gesprek gevoerd tussen Neon en de leerkrachten in het werkveld."